ప్రజాస్వామ్యమే మనది??

రాష్ట్రంలో పాలకపక్షం నాయకుని అకాల మరణం వల్ల, కొంత సంక్షోభంలో ఉన్నట్టున్నది. ప్రస్తుతం ఒకాయన రాష్ట్ర ముఖ్య మంత్రిగా ఉన్నప్పటికి, అయనేదో తాత్కాలికమే అన్నట్టుగా ఊహగానాలు, ప్రకటనలు, చర్చలు కొనసాగుతున్నయి. యధావిధిగా, మన మీడియా కొన్ని అనవసరపు చర్చలు చేయిస్తూ, లేనిపోని దుమారాలను రెచ్చగొట్టటం, విజయ గర్వంతో, కొనసాగిస్తూనే ఉన్నది.

గత కొద్ది రోజులుగా వస్తున్న ప్రకటనలు చూస్తుంటే మన రాజకీయ నాయకులకు ప్రజాస్వామ్యం మీద అవగాహన ఎంతమాత్రం లేదన్నది సత్యం. ఒహాయన అంటాడు, "......కంటే యెం ఎల్ ఎ ల మాట యెక్కువా ..." అని. ఇటువంటివాళ్ళగురించి వ్రాసేప్పుడు ఏకవచన ప్రయోగంకంటే కిందికి ఇంకేమన్నా ఉన్నదా, ప్రయోగిద్దాం అనిపిస్తుంది. యేమిటి ఈయనగారి ఉద్దేశ్యం,యెం ఎల్ ఎ ల మాటకు విలువలేదు, అక్కడెక్కడో ఢిల్లీలో కూచుని ఇలాంటి వాళ్ళ సలహాలతో పనిచేస్తున్న మరెవరో నిర్ణయిస్తారా? నేనేమీ ఫలానా ఆయన ఏమైనాసరే ముఖ్యమంత్రి కావాలి, లేకపోతే........ అని కళ్ళెర్ర చేస్తున్న ఎం ఎల్ ఎ లకు మద్దతుగా వ్రాయటం లేదు, వాళ్లు ప్రచారం చేస్తున్న వ్యక్తికి మద్దతుగా అంతకంటే కాదు.

రాజ్యాంగపరంగా, ఎం ఎల్ ఎ లకు కాకపోతే ఇంకెవరికి ఉన్నది నాయకుణ్ణి ఎన్నుకునే హక్కు అన్న మౌలిక విషయం మీద నా బాధ.

మరొకచోట,ఒక ఎం ఎల్ ఎ గారు ఇలా శలవిచ్చారు (ఆయనకి పదవి దొరకలేదని బస్సులు అవి తగలబడ్డాయి ఈ మధ్య)" అధిష్టానం నిర్ణయమే శిరోధార్యం, వారు సూచించిన వారికి చెయ్యెత్తడమే" అని. యేమి బానిసత్వం, యేమి చంచాగిరి. ఇదేనా మన రాజ్యాంగ నిర్మాతలు సూచించిన విధానం??

రాజ్యాంగ ప్రకారం ఒక వ్యక్తి కాని లేదా వ్యక్తుల సమూహంకాని(లెజిస్లేచర్ సభ్యులు)ఒక హక్కును పొంది ఉన్నప్పుడు వారు ఆ హక్కును వినియోగించుకోకుండా వేరొకరికి ధారపొయ్యటం రాజ్యాంగ విరుధ్ధం అవునా కాదా అని రాజ్యాంగ నిపుణులు తప్పనిసరిగా నిర్ణయించాలి.

ఇక్కడే కాదు, దాదాపు అన్ని పార్టీలలోనూ అదే గోల, ఎన్నికైన ప్రతినిధులకు ఏమాత్రం అవకాశంలేదు. పైన కూచుని అధిష్టానమో, పోలిట్ బ్యూరోనో అని గంబీరమైన మాటలు వాడి వాళ్ళ మాట వినే వాణ్ణే పదవిలో కూర్చోపెట్టటం! ఇది ఎంతవరకు సబబు చాలాసార్లు, ప్రజలచేత ఇంకా ఎన్నుకోబడని వ్యక్తినో, లేదా ఎగువ సభ సభ్యుణ్ణో, వాళ్ళ నాయకుడిగా ఎన్నుకునేట్టు చేస్తారు. వీళ్ళల్లో ఒక వీరాభిమాని రాజీనామా చేసి తన సురక్షిత స్థానం నాయకుడికి ఇస్తే, ఆయన గెలిచి ఆ "బెడద" కాస్త దాటటం!

ఈ మాత్రానికి ఎన్నికలెందుకు, ఒక కంపెనీ సి ఇ ఒ ని నియమించినట్టుగా బహిరంగ ఇంటర్వ్యూ చేసి, అర్హతగల వ్యక్తిని ముఖ్యమంత్రిగా నియమిస్తే పోలేదా!! ప్రజలం, మనం, ప్రత్యక్షంగా ముఖ్య/ప్రధాన మంత్రిని ఎన్నుకోక పోయినా, మనం ఎన్నుకున్న ప్రతినిదుల ద్వారా వారి వారి నాయకులను ఎన్నుకుని, తద్వారా పరిపాలన చెయ్యమంటే, వాళ్ళేమో ఇంకెవరి మాటో వింటారా! రాజ్యాంగ పరిధిలోనేనా ఇదంతా???

తాము ఈ వ్యవస్థకు నాలుగో స్తంభంగా భావించే మీడియా (టీ వీ మరియు పత్రికలు)ఈ మౌలికమైన విషయం గురించి ఏనాడు చర్చలను చేసినట్టు కనపడదు. ఇదంతా మామూలే అన్నట్టుగా ఉంటుంది వాళ్ళ వైఖరి. ప్రతి చిన్న విషయాన్ని గోరంతలు కొండంతలు చేసే ఎందుకూ కొరగాని విషయాలమీద కూడ లైవ్ ప్రసారం చేసే ఈ మీడియా ముఖ్యమైన ఈ విషయాన్ని పట్టించుకోక పోవటం విడ్డూరమే కాదు గర్హనీయం కూడ.

రేడియో నాటకాలు

మనకు టి వి ఆపైన 24 గంటల శాటిలైటు చానెళ్ళు రాక పూర్వం కాలక్షేపానికి నేస్తం రేడియో మాత్రమె. అవ్వొక రోజులు! ప్రతి ఆదివారం మద్యాహ్నం మూడు గంటలకు నాటకం కాని సంక్షిప్త శబ్ద చిత్రం (సినిమా డైలాగులు) కాని ప్రసారం చేసేవారు. అలాగే వారంలో రెండురోజులు (అవి రక రకాలుగా అనేక సార్లు మారాయి) ఒకరోజున 15 నిమిషాల నాటిక, మరోకరోజున 30 నిమిషాల నాటికలు వేసేవారు. ఇవి కాక, కార్మికుల కార్యక్రమంలోను, వనితావని కూడా అప్పుడప్పుడు ధారావాహికంగా నాటకాలు వచ్చేవి. సంవత్సరానికి ఒకసారి నాటకోత్సవాలు జరిగేవి.

ఆకాశవాణి విజయవాడ కేంద్రం నుండి అనేకమైన చక్కటి నాటికలు, నాటకాలు ప్రసారమైనాయి. అలనాడు అప్పటి కళాకారు ఎంతగానో శ్రమపడి తమ చాతుర్యమంతా చూపించి, చక్కటి నాటికలు తయారు చేసి, శ్రోతలందరిని అలరించారు.

ఇప్పుడు ఆ నాటకాలను వినాలంటే?? మార్గం ఉన్నదా?

"ఉన్నది! ఉన్నది!!"

అని ఆకాశవాణి పలుకుతున్నది.

మరి ఏ కళన ఈ మంచి ఆలోచన వచ్చిందో కాని, ఆకాశవాణి వారు వారి పాత కార్యక్రమాలను-భక్తిరంజని, లలితా గీతాలు, నాటకాలు సి డిల రూపంలో అమ్ముతున్నారు. విజయవాడ, హైదరాబాదు కేంద్రాలలోనే చిన్న స్టాళ్ళు పెట్టి ఈ అమ్మకం జరుపుతున్నారు. గణపతి, వరవిక్రయం నాటకాలు దొరుకుతున్నాయి. హైదరాబాదు ఆకాశవాణి స్టాల్లో కూచున్న ఆవిడకు తాను అమ్మే వాటి విలువ వివరాలు ఏ మాత్రం తెలియదు. విజయవాడ లో మాత్రం గుడ్డిలో మెల్లగా అతనికి కొంత జ్ఞానం ఉన్నది.

అప్పటి నటులు-సర్వశ్రీ నండూరి సుబ్బారావు,సి. రామ్మోహన రావు, ఎ బి ఆనంద్, వి బి కనకదుర్గ ల గొంతులు మళ్ళీ వినగలిగే అవకాశం కలిగించినందుకు, ఆకాశవాణి వారికి ధన్యవాదాలు. కాని, రేడియో ఆ రోజులలో వేసిన ఆణిముత్యాలవంటి కార్యక్రమాలు చాలా ఉన్నాయి. వాటికి పెద్దగా మార్కెట్టు లేకపోవచ్చు. కాని అవి కావాలనుకొనే వారు అనేకమంది. ఆకాశవాణి వారు, వారి పాత కార్యక్రమాలన్నిటిని డిజిటైజు చేయించి, వారి వెబ్ సైటులోకి ఎక్కించి, అభిరుచికలవారు డౌన్‌లోడ్ చేసుకునే వీలు కల్పిస్తే ఎంతయినా బాగుంటుంది. అప్పటి సాంస్కృతిక రూపాలను కాపాడినవారవుతారు. యూరోపియన్ లేదా అమెరికన్ దేశాలలో 1920లలోని కార్యక్రమాలు కూడా వెబ్ సైట్లలో ఉంచి కాపాడుకుంటున్నారు, ఇప్పటి తరాలకు అందిస్తున్నారు . మనకేమో గట్టిగా ఒక పాతిక, ముఫ్ఫై సంవత్సరాల క్రితం రికార్డింగులు దొరకటం గగనమైపోతున్నది.

నేను నా చిన్నతనంలో, నా దగ్గర ఉన్న కాసెట్ రికార్డర్‌లో కొన్ని నాటికలను రికార్డుచేయ్యటం జరిగింది. వాటిని ఎంతో భద్రంగా దాచి ఉంచాను. ఈ నాటికలను, అమెరికాలో ఉన్న సుసర్ల సాయిగారు నిర్వహిస్తున్న ఒక చక్కటి వెబ్ సైటులోకి అందించటం జరిగింది. ఆ సైటునుండి డౌన్‌లోడు చేసుకోవచ్చు. ఆ వెబ్సైటు ఈ కింది లంకె నొక్కి చూడవచ్చు.

http://surasa.net/music/telugu-natika/

అ వెబ్ లోనే కొంచెం అటూ ఇటూ తిరిగి చూడండి అనేక నిధులున్నాయి అక్కడ.

విజ్ఞప్తి

ఈ వ్యాసం చదివిన వారిలో ఎవరిదగ్గరైనా రేడియో నాటికలు, ఇతర కార్యక్రమాలు, భక్తిరంజని పాటలు ఉంటే, దయచేసి తెలుపగలరు, లేదా వారి బ్లాగులో అప్లోడు చేయమని మనవి. ఇలా మనం పూనుకుంటే కాని, అప్పటి సాంస్క్రతిక కళా రూపాలు భావి తరాలవారికి అందవు.

ఎప్పటికి నేర్చుకుంటారు వీళ్ళు??

అదేనండి మన మీడియా అనబడే ఒక తెగ. పత్రికా స్వాతంత్రర్యం పేరిట వీళ్ళు చేసే సర్కస్సులు చూడలేక, చెప్పుకోవటానికి మరెవరూ లేక పాఠకులు/ప్రేక్షకులు బాధపడుతున్నారు. వేరే ఇతరల వల్ల మనకేమన్నా బాధ కలిగితే చెప్పుకోవటానికి మీడియా ఉన్నది. మరి వాళ్ళే అతిగా ప్రవర్తిస్తే??

ఈ 24 గంటల వార్తా టి వి లు వచ్చాక, ఈ బాధ మరింత ఎక్కువయ్యింది. ఈరోజున (సెప్టెంబరు 4 2009న) కొన్ని పేపర్లు, మొన్న జరిగిన హెలికాప్టరు ప్రమాదం గురించి ప్రచురించిన ఫొటోలు అరోగ్యకరమైన "జర్నలిజమే" అంటారా!! పాపం పోయిన వాళ్ళు ఆ ప్రమాదంలో మన రాష్ట్ర ముఖ్యమంత్రితో పాటు పొయ్యారు. ఆ సంఘటనా స్థలానికి ఉరుకులు పరుగుల మీద పోయి (ఈ గోలలో ఒక టీ వీ వాడు ఆ అడవుల్లో తప్పి పొయ్యాట్ట కూడ) , అక్కడ జరుగుతున్న వెతుకులాట పనులకు అడ్డుపడటమే కాకుండా, ఛిద్రమైన శరీర భాగాలను ఫొటో తీయటానికి ఎగబడటం.

సరే కుర్రాళ్ళు "అతి" ఉత్సాహం చూపి ఆ భయమేసే ఫొటోలు తెచ్చారు. మరి, పత్రికాఫీసులో, ప్రచురించటానికి ముందు "సంపాదకుడు" అని ఒకడు చూస్తాడు కదా, ఆ సంపాదకునికి, ఈ బొమ్మ వెయ్యచ్చు, ఈ బొమ్మ వెయ్యకూడదు అన్న ఇంగితజ్ఞానం లేకుండా, తెగిన వేళ్ళు, చెట్లల్లో పడి ఉన్న మాంసపు ముద్దలను అందరూ చదివే పత్రికల్లో ప్రచురించటాన్ని ఏమనాలి? ఇది ఎటువంటి వార్త? అటువంటి వార్తలు, ఫొటోల వల్ల ఉపయోగమేమిటి?? కొంతమందిలో ఉండే ఒకరకమైన అనారోగ్యకరమైన ఉత్సుకుతను ప్రేరేరింపచేసి, వాళ్ళ పేపర్లను అమ్ముకుందామనా?

చనిపోయిన ప్రముఖుల గురించిన మంచి వివరాలు వెయ్యండి, తెలియని వారు తెలుసుకుంటారు. అంతేకాని, పాపం మరణించినవారి శవాలను, వారి శరీర భాగాలను ప్రచురించటం భావ్యం కాదు.

ఇలాగే, పూర్వపు ప్రధాన మంత్రి పి వి నరసింహారావు గారు మరణించినప్పుడు, ఆయన అంత్యక్రియలలో ఒక అభాసు చోటు చేసుకున్నది. ఆయన శరీరం పూర్తిగా కాలలేదు. కాటికాపరి ఎంత మొత్తుకున్నా, సంతాపం ప్రకటించటానికి వచ్చిన ప్రముఖులు విరగపడి వేసిన దండలు కారణమట. సరే, పొరపాటు జరిగింది, మర్నాడు పొద్దున్న ఈ విషయం తెలిసి, వారి కుమారులు వెళ్ళి చేయవలసిన పని చేసారు. కాని, ఈలోగా మన ఎలెక్ట్రానిక్ మీడియా వారు, పరుగు పరుగున వెళ్ళి అక్కడ సగం తగలబడిన పూర్వపు ప్రధానమంత్రి శవాన్ని సీదాగా పొద్దున్న వార్తల్లో ముచ్చటగా చూపించి, పిల్లల్ని భయభ్రాంతులను చేసారు,పెద్దలకు జుగుప్స కలిగించారు. ఇటువంటి అతి ప్రవర్తనను గర్హిస్తూ, అనేకమంది, వాళ్ళకి ఈ మైళ్ళు ఇస్తే, అప్పుడు సిగ్గుపడి, ఆ దృశ్యాలను మళ్ళి మళ్ళీ చూపించటం మానుకున్నారు. జరిగిన పొరపాటు గురించి ఎత్తి చూపించాలంటే, అటువంటి వీడియో చూపించాలా?

ఇలాగే ప్రమాదాలు జరిగినప్పుడు, మరణించిన వారి ఫొటోలను మొహం మీద కప్పి ఉన్న గుడ్డను తొలగించి మరీ ఫొటోలు తియ్యటం, పేపర్లో వెయ్యటం. పోనీ చనిపోయినది ఎవరో తెలియదు, పేపర్లో వేస్తే తెలిసినవారు వివరాలు ఇవ్వాలి అన్న అవసరం వచ్చినప్పుడు, తప్పదు.

ఎంతటి అనాగరిక దేశంలో అయినా చనిపోయిన వారిపట్ల గౌరవం చూపిస్తూ వారి మొహాలను కప్పి ఉంచుతారు. మరణవేదనతో వారి మొహాలు వికృతమయి పోయి, పాపం మరణించినవారు వారి మొఖాలు కప్పుకోలేని స్థితిలో ఉంటారుకాబట్టి, పూర్తిగా కప్పేస్తారు. కాని, మన పత్రికా ఫొటోగ్రాఫర్లకి అటువంటి నాగరికత గురించి ఎంతమాత్రమూ తెలియదు.

9/11 దారుణ సంఘటనలో అనేకమంది చనిపొయ్యారు. అమెరికన్ మీడియా సంయమనం పాటించి, ఒక్క శవం ఫొటో కూడ ప్రచురించలేదు. అలా అని వాళ్ళేమీ పుడుతూనే పతివ్రతలు కాదు, కాలక్రమేణా కొంత (మాత్రమే) పరిణితి వచ్చింది, లేదా వచ్చేట్టుగా అక్కడి పాఠకులు, ప్రేక్షకులు చేసారు.

కొంతకాలం క్రితం, ఒక ప్రముఖ క్రికెటర్ ముంబాయిలో మరణించారు. వారి కుమారుడు ఒక టి వి చానెల్ వీర ఏడిటర్, ఆ ఏడిటర్ భార్య కూడ అదే చానెల్ లో వీర ఏంఖర్! ఆ చనిపోయిన క్రికెటర్ ప్రముఖుడైనప్పటికి, ఆయన పార్థివ శరీరాన్ని దూరంనుచే చూపించారు ఆ చానెల్ వారు, ఇతరచానెళ్ళ వారుకూడ భయ భక్తులతో అలాగే మెలిగారు. మరి అదే గౌరవం, ఇటువంటి సంఘటనలు ఇతరులకి సంప్రాప్తించినపుడు, చూపించానక్కర్లేదా. మనకొక నీతి ఇతరులకి మరొక నీతా!!!!

మన మీడియా వాళ్ళేప్పటికి నేర్చుకుంటారో, స్వాతంత్ర్యం వాళ్ళకే కాదు, చదివేవారికి, చూసేవారికి కూడ ఉంటుందని, కొంత నాగరిక ప్రవర్తనా నియమావళిని అలవరుచుకోవలిసిన అవసరం ఉన్నదని!! లేకపోతె కొంతకాలానికి, వీళ్ళ అనుచిత ప్రవర్తన కారణంగా చూపి, పత్రికా స్వాతంత్ర్యం కట్టడి చేసే ఆలోచనను ప్రభుత్వం చేసే ప్రమాదం ఉన్నది, మరి ప్రజలు కూడా విసిగి, ప్రభుత్వాన్నే సమర్ధించ వచ్చు .ఆ సంగతి తెలుసుకోకుండా ప్రవర్తిస్తున్నారు వీళ్ళు.

పైన అన్నట్టుగా మన బాధను ఎవరికి చెప్పుకోవాలి. ఈ భావాలను లేఖగా వ్రాస్తే ఏ పేపరులోన్నన్న ప్రచురిస్తారా! ఏదో బ్లాగుల్లోచ్చాయి కాబట్టి, మనం ఇలా అరణ్యరోదనం చెయ్యగలుగుతున్నాం, లేకపోతే మన భావాలు తెలియక, వాళ్ళు చేసేదే జర్నలిజం అని పేట్రేగి పోతారు.

ఏమిటి, ఉదాహరణకి ఆ బొమ్మలేమిటి చూపించమంటారా?? సరి పోయింది, రామాయణం అంతా విని, రావణుడిని రాముడు ఎందుకు చంపాడు అని అడిగినట్టుంది!

జిం రీవ్స్ పాటలు

జిం రీవ్స్ పాటలు ఎంతగానో శ్రావ్యంగా ఉంటాయి. తన చక్కని గంబీరమైన గొంతుకతో ఎన్నో మదురమైన పాటలను పాడారు. ఆయనకు జెంటిల్మాన్ జిం అనే పేరున్నది. పాటలలో ఎక్కువగా ప్రేమ పాటలే. ప్రతి పాటకు అర్థం ఉంటుంది, ముఖ్యంగా మనకు అర్థం అవుతాయి. ఎటువంటి వాయిద్య ఆడంబరాలు లేకుండా తన గోంతుకే ప్రధానంగా ప్రపంచ వ్యాప్తంగా మంచి పేరు తెచ్చుకున్న గాయకుడు జిం రీవ్స్. ఈయన పాడిన కొన్ని పాటలను ఈ కింద ఇచ్చిన లంకె నొక్కి వినవచ్చును.

జిం రీవ్స్ పాటలు

ఈ గాయకుడి గురించిన మరిన్ని వివరాలు మరోసారి.

చందమామ జ్ఞాపకాలు

అలరించే చందమామల కలెక్షన్లో కొంత

చందమామ జ్ఞాపకాలు! జ్ఞాపకం తెచ్చుకోవాలా చందమామ గురించి. చందమామ ఎప్పుడూ నాతోనే ఉన్నది. అందులో కథలు ముఖ్యంగా బొమ్మలు. బొమ్మలు లేని చందమామను ఊహించుకోండి!! ఏంత దిగులేస్తుందో .

1964-65 ప్రాంతాల్లో మా మామయ్యగారింటికి వెళ్ళినప్పుడు, వాళ్ళింట్లో మొట్టమొదటిసారి చందమామ దర్శనం. ఇప్పటికి గుర్తు అది అట్టలు లేని పాత చందమామ. ఆందులో రాకాసి లోయ ధారావాహిక ఉన్నది. రోజంతా ఆ పుస్తకం పట్టుకుని వదల్లేదు. బొమ్మల్ను తరచి తరచి చూస్తూ, ఇంతకుముందు చూసినప్పుడు కనిపించని కొత్త విషయాలు కనిపెడుతూ, కథలను కొద్ది కొద్దిగా చదివాను. ఆ తరువాత అప్పుడప్పుడు ఒకటి రెండు చందమామలు చదివిన గుర్తు.

1966లో, మా నాన్నగారు, నా పుట్టినరోజు నాడు, చందమామ పట్టుకుని వచ్చి నాకు బహుమతిగా ఇచ్చారు(పైన ఉన్న బొమ్మ ఆ చందమామదే) అది మొదలు, మా ఇంట్లో చందమామ ఎప్పుడూ ఉంటూనే ఉన్నది. అప్పట్లో చందమామ 75 పైసలు ఉండేది. ప్రతి నెల ఎప్పుడు వస్తుందా అని ఎదురు చూడటం, చందమామ వచ్చే తేదీల ప్రకారం స్కూలు నుంచి వచ్చేప్పుడు చెవిటి దుర్గయ్య షాపు మీదగా రావటం. అనుకున్న సమయానికి రాకపోతే ఎప్పుడు వస్తుందని, దుర్గయ్యను పీడించటం! చందమామ వచ్చినట్టుగా కనపడగానే, ఉరుకులు పరుగుల మీద ఇంటికి వెళ్ళి డబ్బులు తీసుకుని వచ్చి, కొనుక్కుని, బొమ్మలు చూసుకుంటూ తిరిగి వెళ్ళటం, అదొక మరవలేని ఆనందకరమైన అనుభవం.

నిజానికి, అప్పట్లో ఇంకా వ్రాయటం, చదవటం నేర్చుకునే రోజులలో,చక్కటి భాషలో ఉన్న చందమామ కథలను చదవటం, నాకు ఎంతగానో ఉపకరించింది. తెలుగు తప్పులు లేకుండా వ్రాయటం అబ్బింది. అలాగే మంచి, మంచి వాడుక పదాలను కూడగట్టుకుని కొంతలో కొంత భాష మీద పట్టు సంపాయించటానికి చందమామ దోహదపడిందనే చెప్పలి. ఇదంతా కూడ మనమేదో నేర్చుకుంటున్నామన్న భావనతో కాదు, అలా అలవోకగా, చందమామ కథలు చదువుతుండగా నాకు జరిగిన ఉపకారం. స్కూలులో పిల్లలలో చాలా మంది గ్రంథాలయానికి వెళ్ళి అక్కడ పడిగాపులు పడి చదివే పుస్తకం, నేను ఇంట్లోనే హాయిగా అనేక సార్లు చదివెవాణ్ణి.


కొంతకాలానికి, శిధిలాలయం ధారావాహిక జరుగుతున్నాప్పటికి కొంత జ్ఞానోదయం కలిగి ధారావాహికను పుస్తకం నుంచి విడిచేసి ఒక చోట పైలు చెయ్యటం మొదలు పెట్టాను, అది కూడ మధ్యలో ఎక్కడనుంచొ. కాని, అంతకుముందు, చందమామలను సరిగ్గా జాగ్రత్త పరచనందున, చుట్టాల్లోనే తలా ఒక్కళ్ళు పట్టుకు పోయి, చిరిగిపోయి అదృశ్యమైనాయి. ఇక నేను 13-14 ఏళ్ళు వచ్చేప్పటికి చందమామలను జాగ్రత్తగా ఉంచి అల్మరాకు తాళం వెయ్యటం మొదలుపెట్టి కాపాడేవాణ్ణి. చివరకు మా నాన్న అయినా సరే నన్ను ఆడిగి తీసుకుని, మళ్ళీ తిరిగి ఇచ్చేవరకు వదిలే వాణ్ణికాదు. పుస్తకం అట్టగాని, పేజిలుగాని నలగనిచ్చేవాణ్ణికాదు. ఇలా శ్రధ్ధ తీసుకుని కొంత చందమామ నిధిని పోగుచేసుకున్నాను. మా చుట్టాలో ఒక అమ్మాయి(అక్కయ్య అవుతుంది) ఒక రోజున, "వీడు ఒట్ఠి పిసినారి, చందమామలు అడిగితే ఇవ్వడు" అన్నది. నాకు చాలా కోపం వచ్చి, "చందమామ కొని దాచుకునేవాడు పిసినారా, లేక కొనకుండా ఎవరింట్లోనో చదువుదామని వెంపర్లాడేవాళ్ళు పిసినారా" అని కఠినంగా జవాబు చెప్పాను. ఇప్పటికి ఈ మాట చెప్పుకుని మేము కలసినప్పుడు నవ్వుకుంటాము.

1973-74 సంవత్సారాలు వచ్చేప్పటికి పోయిన పాత చందమామలు సంపాయించాలని ఒక దుగ్ధ, తీవ్రమైన అకాంక్ష ప్రారంభమయింది. మా నాన్న అప్పుడు (నేను కాలేజీలో చదువుకునే రోజులు), రోజూ 50 పైసలు ఇచ్చెవాడు (స్కూల్లో ఉన్నప్పుడు 5 నుంచి 10 పైసలు). ఆ రోజులలో అదే గొప్ప !! ఈ డబ్బులు ఖర్చు చెయ్యకుండా జాగ్రత్తపరచి, రోజూ సాయంత్రం టైపు క్లాసు తరువాత విజయవాడలో గాంధీనగర్లో ఉన్న సెకండ్ హాండ్ పుస్తక షాపులన్ని గాలించేవాణ్ణి. నా ఆసక్తి గమనించి, వాళ్ళుకూడ పాత చందమామలు వస్తే నాకోసం ఉంచేవాళ్ళు. ఇలా పుస్తకం 30 పైసలు, 40 పైసలు కొండకచో 50పైసలు పెట్టి అనేక పాత చందమామలు 1968నుంచి పూర్తిగానూ, 1953 నుంచి కొన్ని పోగుచెసాను. శిధిలాలయం ధారావాహిక పూర్తిగా ఒకే బైండుగా తయారు చేసాను. అలాగే, మహాభారతం మొత్తం మొదటినుంచి చివరివరకు ఇప్పటికి ఉన్నాయి. కాకపోతె శిధిలాలయం శిధిల స్థితిలో ఉన్నది.

చందమామలో ఉన్న కథలు చదివి పాడైపొయ్యను అంటారు కొంతమంది. అంటే వాళ్ళ దృష్టిలో న్యాయంగా బ్రతకటం, లంచాలు పట్టకపోవటం,ధైర్యంగా నా అభిప్రాయాలు చెప్పటం, పాడైపోవటం అన్నమాట. ఏమీ పరవాలేదు, చందమామ కథలు నాకిచ్చిన చక్కటి ప్రవర్తనా సరళి,జీవితంలో ఎంతగానో ఉపకరించింది, హాయిగా బ్రతకటానికి అనువైన మార్గాన్ని ఎంచుకునే అలోచనా బలం కలిగింది.

చందమామలో బొమ్మలను ఉదహరించకపోతే, చందమామ జ్ఞాపకాలేమిటి. ఏమి బొమ్మలండి! ఒక్కసారి చూస్తే సరిపోతుందా ఎన్ని సార్లు చూసినా తనివి తీరదు. చిత్రా గారు ధారావాహికలకు, ఇతర కథలకు వేసిన బొమ్మలు, మొదటినుంచి చివరివరకూ ఒకేలాగ ఉండే పాత్రల బొమ్మలు అబ్బురపరచేవి. శంకర్ గారు వేసే పురాణధారావాహికల బొమ్మలటే నాకు ప్రాణం. ఏ పురాణ పాత్ర ఎలా ఉంటుంది అన్న విషయం మరి ఆయన ఏ గ్రంధాలు చదివి, శొధించి వేశేవారోగాని, నాకు మాత్రం అన్ని పురాణ పాత్రలు సుపరిచియం కావటానికి కారణం, వారి బొమ్మలే. ఇక వడ్డాది పాపయ్యగారి బొమ్మల గురించి ఎంత చెప్పినా తక్కువే. ఆయన వేసిన ముఖ చిత్రాలు చందమామకు ఎంతగానో వన్నె తెచ్చినాయి. కొత్త చందమామను షాపువాళ్ళు వరుసగా పెట్టినప్పుడు, ఆ దుకాణానికే గొప్ప అలంకరణ చేసినట్టుగా ఉండేది. పాపయ్యగారు, ఆయనకి మాత్రమే సాధ్యమైన శైలిలో, అద్భుతమైన రంగుల్లో, వేసిన బొమ్మలు అలా చూస్తూనే ఉండిపోవాలనిపిస్తుంది.

నాకెప్పుడన్నా చీకాకు కలిగినప్పుడు చందమామ బొమ్మలు చూస్తూ స్వాంతన పొందుతాను. ఇంతటి అద్భుతమైన బొమ్మలను సేకరించి, ఒక పుస్తకం వెయ్యగలిగితే చందమామ వారు తెలుగు సాహిత్యానికి చిత్రలేఖన కళకు ఎంతగానో సేవ చేసినవారిగా చరిత్రకు ఎక్కుతారు.

ఇలా వ్రాసుకుంటూ పోతే చందమామ జ్ఞాపకాలు అనేకం. ఒక్క మాటలో చెప్పాలంటే చందమామ నా చిన్నప్పటి నేస్తం, గురువు కూడ.

***************************************

పైన వ్రాసిన నా జ్ఞాపకాలు చందమామ వారు తెలుగు ఆన్-లైన్ ఎడిషన్ లో ప్రచురించారు. ఈ క్రింది లింకు ద్వారా చూడవచ్చు.

చందమామలో ప్రచురణ
***************************************