ప్రముఖ కార్టూనిస్ట్ రాగతి పండరి హఠాన్మరణం

  పై బొమ్మను ప్రముఖ కార్టూనిస్ట్ జయదేవ్ గారు పండరి గారి ఆత్మ కథ పుస్తకం కోసం వేసినది, ఈ రోజు ఇలా    ఆవిడ మరణ వార్తకు వాడవలిసి వస్తుందని ఎప్పుడూ అనుకోలేదు 

బ్రేకింగ్ న్యూస్ మనం ఎక్కడ ఉన్నా మన్ని వెంటాడుతూనే ఉంటుంది అని ఈరోజున అనుభవపూర్వకంగా తెలుసుకున్నాను. గత నెల రోజులుగా ఫేస్ బుక్ లో (కొత్త కదా) ఎక్కువ సమయం గడుపుతున్నాను. రాజమహేంద్రవరం  నివాసి, ప్రముఖ కార్టూనిస్టు, సహ చం. పి., మిత్రుడు ఏం వి అప్పారావు గారు (సురేఖ పేరుతో కార్టూన్లు వేస్తారు) తన ఫేస్ బుక్ లో ఒక విషాద వార్త గురించి వ్రాసినట్టు గమనించి అటుగా  వెళ్ళాను. పిడుగులాంటి వార్త,  ప్రముఖ కార్టూనిస్ట్ రాగతి పండరి గారు మరణించారు అని.  చాలా బాధ కలిగింది.

వార్త తెలిసి చాలా సేపు ఇది ఎలా జరిగింది అని బాధపడి, వెళ్ళిపోయిన మంచి కార్టూనిస్టు రాగతి పండరి గారికి నివాళిగా నా ఫేస్ బుక్ లో ఒక ఆల్బం తయారు చేశాను. ఈ కింది లింకు నొక్కి  చూడవచ్చు.

రాగతి పండరి గారికి నివాళి

నాకుఆవిడ కార్టూన్లతొనే ఎక్కువ పరిచయం కాని  రాగతి పండరి గారితో  పరిచయం అతి కొద్ది.  ఒకసారి ఆవిడ గురించి వ్యాసం వ్రాయటానికి వివరాలు అడగటానికి ఫోనులో మాట్లాడాను. ఆవిడ వెంటనే నేను అడిగిన వివరాలు మెయిలు ద్వారా పంపారు. కార్టూనిస్టుల  గురించి వ్యాస పరంపర వ్రాస్తున్న రోజుల్లో జరిగిన విషయం. రాగతి పండరి గారి గురించిన వ్యాసం ఈ కింది లింకు నొక్కి చదువ వచ్చు:

రాగతి పండరి గారి గురించిన వ్యాసం

రాగతి పండరి గారి గురించిన వార్తా వ్యాఖ్య

రాగతి పండరి గారికి బాపూ గారు ఇచ్చిన సలహా ఈ కింది బొమ్మలో చూడండి 

 క్లిక్ చేసి చూస్తె బొమ్మ పెద్దది అవుతుంది, సులభంగా చూడవచ్చు 

 ****************************************************

రాగతి పండరి గారి కుటుంబ సభ్యులకు, తోటి కార్టూన్ అభిమానులకు నా ప్రగాఢ సంతాపం తెలియచేసుకుంటున్నాను
****************************************************

స్వర్గంలో ఎదో జరిగింది! అక్కడ హాస్యానికి ముఖం వాచినట్లున్నారు, వరుసగా చూడండి, ముళ్ళపూడి వెంకటరమణ, ఎ వి యస్, మల్లి కార్జున రావు, ధర్మవరపు సుబ్రహ్మణ్యం, బాపు, ఎం ఎస్ నారాయణ, ఇవ్వాళ రాగతి పండరి. ఓయి భగవంతుడా మాకు కూడా హాస్యం కావాలి, తీసుకెళ్ళిన వాళ్ళను ఎలాగో తీసికెళ్ళావు, ఇక ఆపవయ్యా బాబూ. ఇక్కడ నవ్వటం చేతకానివాళ్ళు రోజు రోజుకీ పెరిగి పోతున్నారు. ఇంకెవర్నీ తీసుకెళ్ళకు.

రాగతి పండరి మరణ వార్త టి వి ల్లో - యు ట్యూబ్ నుంచి
టి వి 5 లో వచ్చిన న్యూస్


సాక్షి టి వి


10 టి వి


ఈ టెన్ టి వి ఎవరండీ! మల్లిక్ కార్టూన్ ను రాగతి పండరి కార్టూన్ గా తమ న్యూస్ లో చూపించేశారు

వెళ్ళిపోయిన "కామన్ మాన్" సృష్టికర్త

శ్రీ ఆర్కే లక్ష్మణ్ సృష్టించిన కార్టూన్ పాత్ర "కామన్ మాన్" విగ్రహం (ముంబాయి వర్లీ సముద్రపు ఒడ్డున)

ప్రపంచలో ఎక్కడన్నా ఒక రచయిత సృష్టించిన పాత్రకు విగ్రహాలు ఉన్నాయా! నాకైతే తెలియదు. కాని,  మన భారత

తాను సృష్టించిన పాత్రతో తన బొమ్మను గీసుకున్న శ్రీ లక్ష్మణ్

దేశంలో జరిగిన ఒక అద్భుత సంఘటన,  ఒక కార్టూనిస్టు సృష్టించిన పాత్ర ఎంతగా పేరు తెచ్చుకున్నది అంటే ఆ పాత్రకు ప్రజలు ఒక విగ్రహాన్ని ప్రతిష్టించారు, అది కూడా ఎక్కడో మారుమూల ప్రాంతాల్లో కాదు (మన ఘంటసాల విగ్రహాలు లాగా!), ముంబాయి నడిబొడ్డున, వర్లీ ప్రాంతం లోని సముద్రపు ఒడ్డున. అదీ ఆ కార్టూనిస్టు గొప్పతనం. ఆయనే శ్రీ ఆర్ కే లక్ష్మణ్. ఈ రోజున (26 01 2015) వెళ్ళిపోయారు. కొద్ది సంవత్సరాలుగా ఆరోగ్యం బాగాలేక బాధపడుతున్నారు, ఈ మధ్యనే ఆయన పరిస్థితి విషమంగా ఉన్నదని తెలిసి బాధపడుతూ, భయపడుతూ ఉన్నారు ఆయన అభిమానులందరూ (కానివారు ఎవరన్నా ఉన్నారా!). 

 శ్రీ ఆర్ కే లక్ష్మణ్

ఆయన కార్టూన్లు ఎంత నిత్యనూతనంగా ఉంటాయి అన్న విషయానికి ఒక్కటే ఉదాహరణ. ఆయన ఆరోగ్యం బాగుండక గత రెండు మూడు సంవత్సరాలబట్టీ కార్టూన్లు పెద్దగా వెయ్యటం లేదు . కాని ఆయన పనిచేస్తున్న టైమ్స్ ఆఫ్ ఇండియా పత్రిక (అందులోనే ఆయన ఏభైసంవత్సారాల పైగా పనిచేస్తున్నారు)లక్ష్మణ్ గారు ఎప్పుడో దశాబ్దాలక్రితం వేసిన కార్టూన్లనే ఎవరికీ చెప్పకుండా పునఃప్రచురిస్తున్నా ఎవరికీ  తేడా  తెలియటంలేదు.మాల్గుడీ డేస్ కథలకు బొమ్మలు వేసినది లక్ష్మణ్ గారే, ఆ కథలు వ్రాసినది ఈయన అన్న గారైన ఆర్ కే నారాయణ్. మన బాపు రమణలు అన్నదమ్ములు కాదు, ఇక్కడ వీరిద్దరూ అన్నదమ్ములు అంతే తేడా!

శ్రీ లక్ష్మణ్ గారు తన కార్టూన్ల ద్వారా ఎప్పటికీ చిరంజీవే!

*****************************************************************************

ఆయన వేసిన కార్టూన్లు చూడాలంటే నెట్లో అనేకం. ఈ కింది లింకు నొక్కి చూడవచ్చు. ఈ కింది లింకులో దొరికే కార్టూన్లలలో ఒక్కొక్క దానిమీద నొక్కి చూస్తూ రోజంతా గడిపెయ్యచ్చు. 

ఆర్ కే లక్ష్మణ్ కార్టూన్లు 

నాలుగేళ్ల క్రితం లక్ష్మణ్ గారి 90జన్మదినోత్సవం సందర్భంగా సిఎన్ఎన్-ఐబిఎన్ ప్రసారం చేసిన చక్కటి కార్యక్రమం 

శ్రీ ఆర్కే లక్ష్మణ్ తన 94వ ఈట 26 01 2015న మరణించారు

మీకు బాపు గారు ఉత్తరం వ్రాశారా!

బాపు గారి ఉత్తరం,  వారి అద్భుత చేతి వ్రాతతో వ్రాయబడిన ఉత్తరం, అందుకున్న అదృష్టవంతుల్లో  మీరు కూడా  ఒకరా! ఐతే మీ అదృష్టాన్ని అందరితో పంచుకునే అవకాశం  మనకున్న ఏకైక సాహిత్య పత్రిక "రచన" ఇవ్వనున్నది. మీ దగ్గర బాపు గారు మీకు గాని మీ ఇంట్లో ఎవరికన్నా కాని ఉత్తరాలు వ్రాసి ఉంటే, ఆ ఉత్తరం స్కాన్ చేసి రచన పత్రికు పంపితే అక్టోబర్ మాసపు సంచికలో అలా వారి వద్దకు వచ్చినవి అన్నీ గుదిగుచ్చి ప్రత్యేక సంచికగా వేస్తారుట. ఎంతటి అద్భుత అవకాశం ! 

ఆలశ్యం  దేనికి? ఈ కింది ఇమేజి ఫైలు క్లిక్ చేసి వివరాలు తెలుసుకోగలరు. 

 పెద్దదిగా చూడటానికి ఇమేజి మీద క్లిక్ చెయ్యండి 

యు ట్యూబ్ లో "బాబు"

శ్రీ కొలను వెంకట దుర్గా ప్రసాద్ "బాబు" (క్లిక్)

"బాబు" అంటే ఎవరో రాజకీయ నాయకుడనుకునేరు! కానే కాదు. "బాబు" అనగా శ్రీ కొలనువెంకట దుర్గా ప్రసాద్, నా అభిమాన తెలుగు కార్టూనిస్టులలో ఒకరు. ఈయన కార్టూన్లు నాకుచిన్నతనం నుండి ఎంతో ఇష్టం. చక్కటి హాస్యం, పొందికైన మాటలతో ఉండి నవ్వుతెప్పించటమే కాదు, ఆలోచింపచేస్తాయి కూడా.

నాకు లాగానే మా తమ్ముడు రాధాకృష్ణకు కూడ "బాబు" అంటే ఎంతో అభిమానం. ఆఅభిమానంతో నే కొన్ని కార్టూన్లను తీసుకుని ఒక వీడియో చేసి యు ట్యూబ్ లోకి ఎక్కించాడు. ఆ చక్కటి వీడియో ఈ కింద ఇస్తున్నాను చూసి ఆనందించండి.

కార్టూన్లు వీడియోలో ఉంచి, అందులో ఉన్న కాప్షన్ సందర్భోచితంగా చదవటం, అవసరమైనసంగీతం/పాట ఉంచటం ఒక కొత్త ప్రక్రియ. మీరు కూడ చూసి ఆనందించండి. ఇదే విధంగారాధాకృష్ణ మరికొన్ని కార్టూన్ వీడియోలు అందచేస్తాడని ఆశిద్దాం.

"బాబు" కు సొంత బ్లాగ్ ఉన్నది. అందులో ఆయన తన కార్టూన్లను ప్రచురిస్తున్నారు . ఈ మధ్య కొన్ని వారాలుగా, దాదాపు నలభై ఏళ్ళ క్రితం ప్రచురించబడిన తన కార్టూన్ ధారావాహిక "వెంకన్నాస్ కోల్డ్" వారానికి రెండుసార్లు ధారావాహికగా తన బ్లాగులో పున:ప్రచురిస్తున్నారు. ఈ కింది లింకు నొక్కి ఇప్పటివరకూ ప్రచురించబడిన భాగాలు అన్నీ చూడవచ్చు.

వెంకన్నా'స్ కోల్డ్

ఎప్పటివో కార్టూన్లు - ఐనా ఇప్పటికీ సందర్భోచితమే!

ఈ రోజున ప్రముఖ కార్టూనిస్ట్ శ్రీ బాబు గారి బ్లాగ్ చూసినాక ఒకసారి పాత పత్రికలు తిరగేయ్యాలని అనిపించింది. అదృష్టవశాన అనుకున్న వెంటనే 1972-73 ప్రాతాల "యువ" పత్రిక దొరికింది. శిధిలావస్థలో ఉన్న ఆ పత్రికను తిరగేస్తుంటే కొన్ని అద్భుతమైన కార్టూన్లు కనిపించాయి. కార్టూన్లు వేసినాయన పేరు "ప్రభంజన్" .

అప్పుడెప్పుడో వేసినా ఆ కార్టూన్లు, ఈ నాటి గొడవలకు, సమస్యలకు అద్దం పట్టేట్టుగా ఉన్నాయి. దాదాపు నాలుగు దశాబ్దాలు కదిలిపోయినా, మనం సాధించిన అద్భుత ప్రగతి జనాభా 121 కోట్లు చెయ్యటమేనా!! అంతకంటే మరేమీ లేదా?? అని కొంచెం బాధ కలిగింది. కాకపొతే, గత రెండు దశాబ్దాలలో చాలా మంచి మార్పులు వచ్చాయి, అభివృద్ది జరగటాని తగిన వాతావరణం కల్పించబడింది . కాని ఆ మంచి వాతావరణాన్ని కొన్ని చీడ పురుగులు దుర్వినియోగ పరుస్తున్నాయి. అదే మన కష్టం, బాధ ఇప్పుడు

ఇక నా సోది ఆపుతాను. "ప్రభంజన్" గారు వేసిన కార్టూన్లు చూడండి, ఈనాటికి కూడ ఎంత సందర్భోచితంగా ఉన్నాయో!!!!




ఈ చిన్ని వ్యాసం చూసిన వారెవరికైనా "ప్రభంజన్" గారి వివరాలు తెలిస్తే చెప్పగలరు. వారి గురించి "ప్రముఖ కార్టూనిస్టులు" శీర్షికన నేను వ్రాస్తున్న వ్యాస పరంపరలో తప్పనిసరిగా వ్రాయాలి.

==============================================

నేను బ్లాగు ద్వారా "ప్రభంజన్" గారి వివరాలు కోరగా ప్రముఖ సాహిత్య పత్రిక 'రచన' సంపాదకులు శ్రీ శాయి ఈ విధంగా తెలియచేసారు.

Prabhanjan - Anjan Babu worked in Eenaadu. He is nomore.

మరింత సమాచారం ఉన్నవారు దయచేసి, నాకు తెలియచేయగలరు. "ప్రభంజన్" గారి మీద ఒకసమగ్ర వ్యాసం వ్రాయటానికి సహకరిమ్చాగాలరని మనవి.

====================================

FLASH NEWS

త్వరలో! అతి త్వరలో !! మన బ్లాగులోకంలోకి ఒక ప్రముఖ కార్టూనిస్టు రాబోతున్నారు ఆయన సొంత బ్లాగు మొదలుపెట్టి అద్భుత కార్టూన్లతో మనందరినీ అలరించబోతున్నారు. ఆయనేదో అట్లాంటి ఇట్లాంటి కార్టూనిస్టు కాదండోయ్ ఆంధ్ర పత్రిక సంపాదకుడు ఆయనను "మంచి కార్టూనిస్టుగానే కాదు, ప్రథమ శ్రేణికి చెందిన కథా రచయితగానూ పేరుపొందారు " అని మెచ్చుకున్నారు

ఈయన బాకా పత్రికల్లో కార్టూన్లు వెయ్యరు

ఇంతకంటే క్లూ కావాలా?? కష్టం!! వేచి చూడండి! వివరాలు త్వరలో.........

తోలి వ్యంగ్య చిత్రకారుడు

ఎవరండీ ఈయన ఫోటో లాగ లేదే బొమ్మ గీశారా లేక కార్టూనా అని సంశయం! కాని సమస్య నివారణ వెను వెంటనే జరిగింది. ఈ బొమ్మలో ఉన్నది తెలుగులో మొట్టమొదటి కార్టూనిస్టు శ్రీ తలిశెట్టి రామారావుగారు. అప్పుడెప్పుడో అలనాడు భారతి పత్రిక అంతకంటే ముందు ఉన్న తెలుగు పత్రికల్లో ఇవి కార్టూన్లు అని తెలుగు పాఠకులకు తెలియని రోజుల్లో వ్యంగ్య చిత్రాలను ప్రవేశ పెట్టిన ఘనత తలిశెట్టి వారిది.

మరి వారి కార్టూన్లు వారు వేసిన బొమ్మలు ఏమైపోయినాయి అని కార్టూన్ అభిమానులు బాధపడుతుండగా, ఒక చల్లటి వార్త తెలిపారు మన జయదేవ్ గారు. తోలి కార్టూనిస్టు శ్రీ తలిశెట్టి రామారావు గారు కార్టూన్లు దొరికినంత వరకు సేకరించి ఒక పుస్తకరూపంలో తీసుకు రావటానికి నడుంకట్టి విజయం సాధించారు శ్రీ ముల్లంగి వెంకట రమణారెడ్డి గారు. ఆయన కృషి ఫలితమే "తొలినాటి వ్యంగ్య చిత్రాలు" పుస్తకం ప్రస్తుతం ఈ పుస్తకం ప్రింటులో ఉన్నది.

సామాన్యంగా రచయితలు సమీక్షకుల అవతారంలో కనపడటం అరుదు. సమీక్షకులు ప్రత్యేకంగా ఉంటారు. కాని రచయితే సమీక్షకుడై ఇతర రచయితరచనల గురించి నిస్పక్షపాతంగా సమీక్షించి పాఠకుల ముందు ఉంచటం అనేది అరుదైన సాహితీ సంఘటనే! అటువంటి అరుదైన సాహితీ సంఘటనే, నా బ్లాగులో ముందుగా ప్రచురించే అవకాశం ఇచ్చిన జయదేవ్ బాబు గారికి నా కృతజ్ఞతలు

ప్రముఖ కార్టూనిస్టు జయదేవ్ గారిని ఈ పుస్తకం గురించిన సమీక్ష వ్రాయమని కోరగా ఆయన తన కార్టూనిస్టు దృష్టితో పాఠకులకు చక్కటి తన సమీక్షతో, ఈ పుస్తకాన్ని పరిచయం చేశారు. జయదేవ్ గారి సమీక్ష నుండి కొన్ని ముఖ్యాంశాలు:

• తలిశెట్టివారి కార్టూన్లు పరిశీలిస్తే, ఒక నిఘంటువే వ్రాయవచ్చుననిపించింది. ప్రతి కార్టూనూ ఆ నాటి సామాజిక వ్యవస్థ, వృత్తి, ఆచార వ్యవహారాకు దర్పణంగా కనిపిస్తుంది. తలిశెట్టివారి ఊహాశక్తి వైశాల్యాన్ని ఎత్తి చూపుతుంది. వారి సూక్ష్మ దృష్టి, దూరదృష్టి ఎంత వాడివైనవో, సుదీర్ఘమైనవో విపులీకరిస్తాయి.
• తెలుగు నేటివిటీ ఉట్టిపడేలా తలిశెట్టివారు తమ కార్టూన్లను మలిచారు. ఆనాటి జనం, బట్ట, కట్టు, కుర్చి, బల్ల, గొడుగు, విసినకర్ర, యధాతథంగా చిత్రీకరించారు. అప్పటి మదరాసులో ట్రాం బండి, డ్రైవరు, ట్రాఫిక్ పోలీసు కానిస్టేబులు ఎలా ఉంటారో మద్రాసువాడినైన నేను బాగా ఎరుగుదును. ఆ నాటి విశేషాలు ఇలా ఈ నాటికి కార్టూన్లలో చూడగలగటం అప్పటి ఫోటోలు లేని లోటు తీర్చింది.
  
• తలిశెట్టి వారి కార్టూన్లు చూస్తూ కూర్చుంటె, కాలచక్రం ఎనభై ఏళ్ళు వెనక్కి పోయిన "దివ్యానుభూతి" కలుగుతుంది. ఆ నాటి జీవితాన్ని కళ్ళకి కట్టినట్టు చూపిస్తారు తలిశెట్టివారు.
• ముఖ్యంగా నేపధ్య చిత్రీకరణ (67,72,88 పుటలలో) అద్భుతం. అంతేకాదు, ఆ రోజుల్లోని వస్తువులు, వ్యక్తులు, వస్త్రధారణ, ఆచారాలు, వ్యవహారాలు, కులాలు, మతాలు, వృత్తులు, విహారాలు, విలాసాలు, వాహనాలు అన్నీ కార్టూనుల్లో సాక్షాత్కరిస్తాయి.
• కార్టూనిస్టులు గమనిచవలసిన ముఖ్యమైన అంశం ఒకటుంది. తాము గీసే కార్టూన్ సందర్భోచితంగా ఉండాలని అనుకుంటే, నేపధ్య చిత్రీకరణ చాలా ముఖ్యం. అందువల్ల, ఆ కార్టూన్ భావం ఏకాలానికి సంబంధించినదో స్పష్టమౌతుంది. అందులో దాగిన వ్యంగ్యం అవగతమవుతుంది.......తలిశెట్టివారు ఎక్కడెక్కడ కూర్చుని బొమ్మలు గీశారో, ఎంతగా 'అబ్జర్వ్' చేశారో!
• కార్టూనిస్టు తన బొమ్మల్లో జీవకళను నింపాలని అనుకుంటే 'లైఫ్ స్కెచ్చింగ్' ప్రాక్టీసు చేయాలి......ఈ ప్రాక్టీసు ఫలితంగా గీసిన బొమ్మల్లో సహజత్వం, జీవం కనిపిస్తాయి,......ఈ అంశాలు లేకపోతే కార్టూన్ నిర్జీవంగా ఉంటుంది. భావం పేలవంగా ఉండి, హాస్యం పండదు. తలిశెట్టి వారి పలు కార్టూనుల్లో జీవకళ ఉట్టిపడుతుంది. 18, 19, 55 56,70, పుటలలోని అల్లుడు మామల కలయిక, బంతి ఆట, గ్రీష్మ రాత్రి, హాస్య చిత్రాలు, లైఫ్ స్కెచ్చింగ్, క్షురకర్మ చిత్రీకరణలో, తలిశెట్టివారు బొమ్మల్లో చలనం అంటే ఏమిటో చూపించారు.
• ప్రతి కార్టూనిస్టుకి తన చుట్టూ ఉన్న సమాజం పట్ల ఒక బాధ ఉంటుంది, కోపం ఉంటుంది. దాన్నే ఎంతోసున్నితంగా తన కార్టూనుల్లో వ్యక్తం చేస్తాడు. తలిశెట్టివారు కూడ తమ "ఊహా ప్రపంచమున" ఇదే ప్రయత్నం చేశారు. 32,33 పుటల్లోని కార్టూన్లు చూస్తే ఆయన తన బాధను ఏ విధంగా వెలిబుచ్చారో అర్ధం అవుతుంది.
• ఆయన ఏనిమేషన్ సూత్రాలని, ఆ రోజుల్లోనే అధ్యయనం చేశారా అనిపిస్తుంది. 'మార్ఫింగ్' మొదలుకొని (92వ పుట) సీక్వెన్షియల్ ఏక్షన్ (89, 97 పుటలు) దాకా, లైట్ బాక్స్ మీద స్కెచ్ చేసినట్లు పరమాధ్బుతంగా చూపించారు. ఆ బొమ్మలు చూస్తే చలన దౄశ్యం చూసిన అనుభూతి కలుగుతుంది.
• తలిశెట్టివారు తమ కార్టూన్లద్వారా భావి తరాల వారికి నీతిబోధ చేశారు. ధూమపానం, మద్యపానం, గంజాయి, వరకట్నం, బానిసత్వం వీటిమీద తమ విముఖతను వ్యక్తం చేశారు. 96వ పుటలో, 2030 సవత్సరం లో మన వస్త్రధారణ ఎలా ఉంటుందో ఊహించారు ముఖ్యంగా తెలుగు భాషను కాపాడమని (40వ పుటలో) వేడుకున్నారు. నినాదం చేశారు. కార్టూనిస్టుగా తన బాధ్యతను నిర్వర్తించారు.
• ఐతే కార్టూనిస్టు ఎంత మొత్తుకున్నా కొన్ని వ్యవస్థలు మారవు, వ్యక్తుల్లో మార్పు రాదు.

వివరాలు	పుట సంఖ్య
డబ్బు విలువ తరిగిపోతుంది	13
మద్యపాన నిషేధం జరగదు	15
ఏక్సిడెంట్లు లేకుండా ట్రాఫిక్ సాగదు	23
పొగడ్తలంటెనే జనం ఇష్టపడతారు	29
శ్రీమంతుడు ఎప్పుడూ సోమరిపోతే	27
రైల్వే కూలీకి తృప్తి ఉండదు	30
వకీలు ఫీజు వద్దనడు	32
భాష తెలియకపోయినా వ్యక్తులు పుస్తకాలు వ్రాస్తారు*	33
దొంగవేషాలు వేయని వారు బతకరు	34
దొంగస్వాములు ఉంటూనే ఉంటారు	39
మామూళ్ళిచ్చుకోవడాలు	42
కమీషన్లు కొట్టడాలు జరుగుతూనే ఉంటాయి	45
కట్నాలు కానుకలు ఇచ్చి తీరవలసిందే	53
అనర్హులకే బిరుదులు లభ్యమౌతాయి	54
బస్సు ప్రయాణంలో సుఖముండదు	83
విదేశీ వ్యామోహం మనల్ని వదలదు	86

*(బ్లాగులు కూడానా!)

తలిశెట్టివారి ఈ కార్టూన్లు గొప్ప ఉదాహరణలు.ఈ కార్టూన్ సంకలనం మీద నేనింతవరకు వ్రాసినది ఒక ఎత్తు, 37వ పుటలోని కార్టూన్ గురించి వ్రాయాలంటే మరొక ఎత్తు ఔతుంది. వ్రాసేముందు నన్ను పగలబడినవ్వుకోవడానికి అనుమతివ్వండి ప్లీజ్! ( జయదేవ్ గారు తన సమీక్షలో కొసమెరుపుగా ఒక టీజర్తో ముగించారు)ఈ పుస్తకం ఎక్కడ దొరుకుతుందా అని కదా మీ ఆలోచన. వివరాలు ఈ కింద ఇవ్వబడినాయి.

తలిశెట్టి రామారావుగారి కార్టూన్లలలో రెండు

పై రెండు కార్టూన్లూ 'రేఖా చిత్రం' అప్పారావుగారి సౌజన్యం

Dennise the Menace పుట్టు పూర్వోత్తరాలు

Dennis The Menace సృష్టి కర్త శ్రీ హంక్ కేచ్చం

ఒక్కొక్క కార్టూన్ వెయ్యటం చదువరులను తమ హాస్యంతో చిత్ర కళా నైపుణ్యంతో చదువరులను అలరించటం, వ్యంగ్య చిత్రకారు చేసే పని. ఎంతో పేరు ప్రఖ్యాతులు తెచ్చుకున్న కార్టూనిస్టులు తాము సృష్టించిన కార్టూన్ పాత్రలకు, కార్టూనిస్టు కంటే ఎంతో పేరు వచ్చిన సందర్భాలు ఉన్నాయి. ముఖ్యంగా మన తెలుగులో "బుడుగు" పాత్ర అటువంటిది. బాపు గారికి ఉన్నంత పేరు ఈ పాత్రకు ఉన్నది. ఇక్కడొక చిత్రం ఉన్నది. బుడుగు పాత్ర సృష్టి కర్త ముళ్ళపూడి గారైతే, రూపకర్త బాపూగారు.

ఈ బుడుగు పాత్ర లాంటిదే అమెరికన్ కార్టూన్ ప్రపంచం లో ఉన్నది. ఆ పాత్ర పేరు "డెన్నిస్" . ఈ డెన్నిస్ ఎలా ఉంటాడో చూడండి.

ఈ డెన్నిస్ కి సృష్టికర్త రూపకర్త ఒకరే. ఆయన పేరే హంక్ కేచ్చం.

ఈ డెన్నిస్ పాత్ర ఏ విధంగా తయారయ్యిందో చూద్దాం. 1950లో హాంక్ కెచ్చమ్ (అప్పటికే ఒక మంచి కార్టూనిస్టు), తాను సాటర్ డె ఈవెనింగ్ పోస్ట్ (The Saturday Evening Post) పత్రికలో వేయవలసిన వ్యంగ్య చిత్రం గురించి అలోచించుకుంటూ ఉండగా, అతని బెడ్ రూమ్ ప్రాంతంనుండి పెద్ద గడబిడ శబ్దాలు వినబడ్డాయట. ఆ వెనువెంటనే, అతని భార్య, అతను కూర్చున్న గది తలుపులు తటాలున తెరుచుకొని లోపలకొచ్చి, చాలా కోపంగా, "శుభ్రంగా నిద్రపోవలిసిన వెధవ, మన బెడ్ రూమ్ అంతా ధ్వంసం చేసేశాడు. మీ కొడుకు "ఓ బెడద" గా తయారయ్యాడని వాళ్ళ నాలుగేళ్ళ కొడుకు గురించి ఫిర్యాదు చేసింది.
వాళ్ళ కొడుకు పేరు డెనిస్ ల్లాయడ్ కెచ్చమ్. అప్పుడు హాన్క్ కెచ్చమ్ కు ఒక చక్కటి ఆలోచన వచ్చింది. "డెనిస్ ఓ బెడద" (Dennis the Menace) అని కొన్ని వ్యంగ చిత్రాలను ఎందుకు వెయ్యకూడదు అనుకుని, వెంటనే, చాలా చిలిపిగా కనిపించే ఓ చిన్న పిల్లాడి బొమ్మల్ని డజను దాకా పెన్సిలు తో గీసి, న్యూయార్క్ లో ఉన్న తన ఏజంటుకు పంపించాడు.

పది రోజుల తరువాత, అతని ఏజంటు అయిన జాన్ కెనడీ(John Kennedy)ఒక పెద్ద పత్రిక వాళ్ళకి నీ బొమ్మలు నచ్చాయి, మరో డజను పంపించు, వాళ్ళు కొనేట్లున్నారు అని టెలిగ్రాం ఇచ్చాడు.

మిగిలిన విషయం వ్యంగ్య చిత్రాల చరిత్రగా మారింది.డెనిస్ ఓ బెడద (Dennis the Menace) అనే వ్యంగ్య చిత్రాల సంపుటి జన్మించింది. ప్రారంభంలో, ఎకంగా పదహారు వార్తా పత్రికలలో ఏక కాలంలో మార్చి 12 1951న ప్రారంభించబడింది.

ప్రపంచ వ్యాప్తంగా ఎంతగానో ప్రజాదరణ పొందిన వ్యంగ చిత్రాల సంపుటి ఇది. 1952 కల్లా, అంటే ప్రారంబించిన సంవత్సరానికల్లా, ఆ వ్యంగ్య చిత్రాలన్నీ ఒక పుస్తక రూపంలో ప్రచురించబడి లక్షా ఇరవై ఒక్క వేలు అమ్ముడు పొయినాయట. ఆ సంవత్సరానికి, కెచ్చమ్ కు "అద్భుత కార్టూనిస్ట్" బహుమతి నేషనల్ కార్టూనిస్ట్ సొసైటీ వారిచే ఇవ్వబడింది.

1959లో జే నార్త్ అనే నటుడు "డెనిస్" పాత్రలో నటించగా , ఒక టి.వి ధారావాహిక మొదలయ్యింది. "డెనిస్" పేరు మీద ఆటబొమ్మలు, పుస్తకాలు బొమ్మలు మొదలయినవి రావటం మొదలయ్యింది. ఇప్పటికి, దాదాపు వెయ్యికి పైగా వార్తా పత్రికలలో, 48 దేశాలలో ఈ వ్యంగ్య చిత్రాలు ప్రచురించబడుతున్నాయి. ప్రముఖ నటుడు వాల్టర్ మథావ్, అల్లరినంతా పళ్ళ బిగువున భరించే పొరుగింటి ముసలాయన మిస్టర్ విల్సన్ పాత్రలో నటించిన చక్కటి చిత్రం 1993 లో వచ్చింది.

అమెరికాలో డెన్నిస్ కార్టూన్ ఎంత పాపులర్ అంటే, 2010 సంవత్సరంలో అక్కడి తపాలా శాఖ వారు డెన్నిస్ స్టాంప్ విడుదల చేసారు.

ఇదే విధంగా డెన్నిస్ పాత్రతోబాటుగా, స్టాంపులుగా విడుదలైన గౌరవాన్ని పొందిన ఇతర కార్టూన్ పాత్రలు.ఇవన్ని కూడా Sunday Funnies అనే పేరుతొ జులై 16 2010 న అమెరికన్ పోస్టల్ సర్వీస్ స్టాంపులుగా విడుదల చేసింది .

ఈ అల్లరి డెన్నిస్ పాత్ర గురించి మరిన్ని వివరాలు తెలుసుకోవాలని ఉంటే, ఈ కార్టూన్ పాత్రకు ఉన్న ప్రత్యెక వెబ్ సైటును చూడవచ్చు. ఈ కింద ఇచ్చిన లింకు ద్వారా ఆ వెబ్ సైటును దర్శించ వచ్చును.

డెన్నిస్ కార్టూన్ పాత్ర

= = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = =

ఈ వివరాలన్నీ(స్టాంపు విడుదల విషయం మినహా) నేను ముంబాయిలో ఉన్నప్పుడు ముచ్చటపడి కొనుక్కున్న డెన్నిస్ ది మేనాస్ పుస్తకం నుండి సేకరించబడినవి

(పూర్వం నేను తెలుగు వికీపీడియాలో వ్రాసిన వ్యాసం కొద్ది మార్పులు చేర్పులతో పున:ప్రచురణ)